Kindergeneeskunde stage in Ghana

Ik wist het eigenlijk bij het verdelen van de coschappen 2 jaar geleden al zeker, ik wilde naar het buitenland. Hoewel de optie Suriname voor het oprapen lag besloot ik om juist iets “anders” te gaan doen. Al veel langer wilde ik namelijk voor een klinische ervaring terug naar Afrika, waar ik al meerdere keren als vakantiebestemming was heen gereisd. Ik werd eerder net na mijn bachelor afgeraden om dit met mijn minimale klinische ervaring te gaan ondernemen. Achteraf kan ik het daar alleen maar mee eens zijn. De ervaring is een stuk leuker als je zelf ook wat kan toevoegen.

ghana1Omdat ik het reguliere “kindergeneeskunde” coschap in het buitenland wilde doen moest ik aan een hoop eisen voldoen. Door eerst alle landen van Afrika die Engels praatten eens te identificeren en rustig weg te strepen als ze onveilig waren, niet voldoende faciliteiten zouden hebben of geen universitaire verbonden ziekenhuizen hadden kwam ik uiteindelijk op Ghana uit. Het regelen van zo’n coschap klinkt als heel ingewikkeld maar het enige waar je daadwerkelijk over moet beschikken is een heel klein beetje lef maar vooral een hoop doorzettingsvermogen. Als je iets heel graag wilt, is dat gelukkig niet zo moeilijk!

Hoewel er stukjes Afrika zijn waar het toerisme de “puurheid” heeft veranderd is dat in Ghana, helemaal niet het geval. Ghana is geen toeristisch highlight waardoor je ondanks dat je erg opvalt met je blanke huidskleur als deel van de community wordt behandeld. Zeker als je een klein beetje investeert in hun cultuur, de taal en meedoet met hun activiteiten krijg je dat dubbel en dwars terug. Over de cultuur kan dan ook eindeloos gepraat worden. Wat vooral opvallend is (naast de inefficiëntie en trage handelingssnelheid) zijn de ontzettend enthousiaste, sociale en behulpzame mensen. Iedereen helpt de “obruni” (blanke) om de weg te vinden of om vragen te beantwoorden omtrent het ziekenhuis. Je mag overal aanhaken en de artsen zijn ook erg bezig met jou een goede leeromgeving bieden (ondanks dat het dan niet altijd uitpakt zoals je zou verwachten). Je voelt je hier niet snel alleen omdat hulp van alle kanten schiet!

ghana3Juist het feit dat ik nog niet goed wist met wie ik zou gaan wonen en dat er geen Nederlanders waren vond ik heel spannend maar ook een heerlijk gevoel! Ik kon kiezen tussen verschillende plekken om te verblijven en uiteindelijk koos ik het huis met de meeste (Europese) studenten. Dit huis bevond zich in Korle Gonno een echte Afrikaanse buurt met heel veel sfeer maar met matige faciliteiten. Gelukkig is het toeristische Osu niet ver en kan je daar regelmatig naar toe. Ook weekendtripjes zijn makkelijk te regelen en het is zeker de moeite waard om het drukke, warme en vuile Accra zo nu en dan te verlaten.

In het ziekenhuis waar ik gezeten heb (Ridge Hospital) mag je veel doen als je dit duidelijk aangeeft. Op een gemiddelde ochtend met polipatiënten zag ik 7-8 patiënten en overlegde ik die direct met een AIOS ofwel een Kinderarts. Ook op de afdeling kon je je eigen patiënten beoordelen en overleggen. Naast de hele normale RSV virussen, pneumonieën en groeiachterstanden kom je ook interessante casuïstiek tegen die veelal pas in een laat stadium in het ziekenhuis gezien worden. Kinderen met meningitis door malaria die in coma worden binnengebracht en helaas pas na 10 uur medicatie krijgen, ernstig ondervoede en/of verlaten kinderen, HIV, tuberculose etc. Indrukwekkend en vooral soms lastig om te zien dat zorg hier veel trager gaat vanwege veelal financiële redenen.

Maar toch is het opvallend dat de opleiding in Ghana heel anders is dan in Nederland. Er is iets minder ruimte voor communicatie met patiënten en professionaliteit maar vooral de gedetailleerde kennis staat voorop. Alles moet men uit hun hoofd weten, van dosering tot aantal dagen behandelen tot aan gewichtstoename in de eerste dagen/weken van je leven. Dit is met name omdat er geen protocollenboek is en ook geen farmaceutisch kompas. Ook worden de artsen opgeleid met het idee dat er in de periferie veel minder middelen zijn. Er worden daarom dus ook vaak vragen gesteld als “Wat zou je nu doen als je geen CT zou hebben?, Hoe kan je anemie beoordelen als je geen Hb kan achterhalen?”. Een hele andere manier van denken, maar hartstikke interessant!

Almetal een fantastische ervaring waar je veel leert over gezondheidszorg te bekijken vanuit een andere invalshoek, hele lieve en behulpzame mensen en een echte aanrader als je uit je comfortzone wilt stappen!

Florine Boer, oktober 2017

ghana2